<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
  <channel>
    <title>DEV Community: Stanislav Somov</title>
    <description>The latest articles on DEV Community by Stanislav Somov (@stan_somov).</description>
    <link>https://dev.to/stan_somov</link>
    <image>
      <url>https://media2.dev.to/dynamic/image/width=90,height=90,fit=cover,gravity=auto,format=auto/https:%2F%2Fdev-to-uploads.s3.amazonaws.com%2Fuploads%2Fuser%2Fprofile_image%2F3524894%2F18adfcec-7852-4300-93d0-6387ba955ea3.png</url>
      <title>DEV Community: Stanislav Somov</title>
      <link>https://dev.to/stan_somov</link>
    </image>
    <atom:link rel="self" type="application/rss+xml" href="https://dev.to/feed/stan_somov"/>
    <language>en</language>
    <item>
      <title>A Quick Note On Hexagonal Architecture</title>
      <dc:creator>Stanislav Somov</dc:creator>
      <pubDate>Tue, 14 Oct 2025 15:06:58 +0000</pubDate>
      <link>https://dev.to/stan_somov/a-quick-note-about-hexagonal-architecture-477</link>
      <guid>https://dev.to/stan_somov/a-quick-note-about-hexagonal-architecture-477</guid>
      <description>&lt;h2&gt;
  
  
  Intro
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;Let’s look at one of my favorite architecture patterns and understand it with a&lt;br&gt;
simple example.&lt;/p&gt;
&lt;h2&gt;
  
  
  Everyday analogy
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;Imagine you need to connect your game console to a monitor. The console provides&lt;br&gt;
an HDMI output; the monitor has a DVI input. You go to a store and buy an&lt;br&gt;
HDMI-to-DVI cable, so the console doesn’t depend on a specific display device.&lt;br&gt;
Another day you want to connect the console to a TV — just grab an HDMI-to-HDMI&lt;br&gt;
cable and you’re good to go. You don’t need to swap the console or the monitor&lt;br&gt;
because the console depends only on the HDMI port. That’s the main idea of&lt;br&gt;
hexagonal architecture: keep the core independent, and make the “devices”&lt;br&gt;
(adapters) modular and swappable.&lt;/p&gt;
&lt;h2&gt;
  
  
  From analogy to code
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;You can think of hexagonal architecture as a conversation between two entities,&lt;br&gt;
mediated by a protocol (port). Your EmailService may need a database for&lt;br&gt;
tracking emails, and it might ask: “I need retrieve and save functions. The&lt;br&gt;
retrieve function should have the signature (emailId) -&amp;gt; Json, and the save&lt;br&gt;
function should have the signature (emailId, fromId, toId, body) -&amp;gt; Status.”&lt;br&gt;
Through that interface, it can speak with any external service (adapter) that&lt;br&gt;
implements the protocol.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;The database service will look at the protocol and&lt;br&gt;
think: “Okay, I need to implement a save function that takes emailId, fromId,&lt;br&gt;
toId, and body as parameters, and I need to return the status of the operation.”&lt;br&gt;
Which database you use and how it works internally does not matter — these details&lt;br&gt;
are hidden behind the port(protocol implementation). In TypeScript it may&lt;br&gt;
look like this:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight typescript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="c1"&gt;// Domain (core, framework-agnostic)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;type&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;

&lt;span class="kr"&gt;interface&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// Outbound Port (driven port from the domain to the outside)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kr"&gt;interface&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;save&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;findById&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// In-memory Adapter (driving the port)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;InMemoryEmailRepo&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;storage&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Map&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;();&lt;/span&gt;

  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;save&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;globalThis&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;crypto&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;randomUUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?.()&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;storage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;set&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;findById&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;storage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;??&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="c1"&gt;// test helper (not part of the port)&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;getAll&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Array&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;storage&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;values&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// SQL Adapter (driving the port)&lt;/span&gt;
&lt;span class="c1"&gt;// NOTE: Replace the client with a real one (pg, mysql2, etc.)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;type&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;SQLClient&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="na"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="na"&gt;q&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;vals&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;unknown&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[])&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;any&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[]&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;

&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;SQLEmailRepo&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailRepository&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;constructor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;client&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;SQLClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;save&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;client&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
      &lt;span class="s2"&gt;`INSERT INTO email (email_id, from_id, to_id, body) VALUES ($1, $2, $3, $4)`&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// generate id on app side for consistency with in-mem&lt;/span&gt;
        &lt;span class="nx"&gt;globalThis&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;crypto&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;randomUUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;?.(),&lt;/span&gt;
        &lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
        &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
        &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
    &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;email_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;from_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;to_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
    &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;findById&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;result&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;client&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;
      &lt;span class="s2"&gt;`SELECT email_id, from_id, to_id, body FROM email WHERE email_id = $1`&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;],&lt;/span&gt;
    &lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;result&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;0&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;];&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;if &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;!&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;email_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;from_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;to_id&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
      &lt;span class="na"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;row&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
    &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// Application Service (inbound port implementation)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmailService&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;constructor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailRepository&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="nf"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;save&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="nf"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;repo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;findById&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// --- Composition at the edges ---&lt;/span&gt;
&lt;span class="c1"&gt;// Example with in-memory adapter&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;inMemService&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;InMemoryEmailRepo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;());&lt;/span&gt;
&lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;async &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;inMemService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;hi second!&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fetched&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;inMemService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fetched&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;})();&lt;/span&gt;

&lt;span class="c1"&gt;// Example with SQL adapter (pseudo client)&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fakeSqlClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;SQLClient&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;query&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;q&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;vals&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="c1"&gt;// Stub: emulate DB returning a single row&lt;/span&gt;
    &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;email_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;from_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;vals&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;as&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[];&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;rows&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;email_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;from_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to_id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}]&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;sqlService&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;SQLEmailRepo&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;fakeSqlClient&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;async &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;sqlService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;20&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;over SQL!&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fetched&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;sqlService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;created&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;fetched&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;})();&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;As you can see, swapping one implementation for another is simple and&lt;br&gt;
straightforward. This approach can also be used to inject other services. It can&lt;br&gt;
even be used to compose use cases — for example, a user service can request an&lt;br&gt;
external email service via this protocol:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight typescript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kr"&gt;interface&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailPort&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nl"&gt;sendEmail&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;|&lt;/span&gt; &lt;span class="kc"&gt;null&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nx"&gt;getAllEmails&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt;  &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[]&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;...and our email service will provide this functionality:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight typescript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kr"&gt;interface&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;readonly&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;EmailService&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailPort&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="c1"&gt;// ... previous methods&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;sendEmail&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;getAllEmails&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;):&lt;/span&gt; &lt;span class="nb"&gt;Promise&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;lt;&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;Email&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[]&lt;/span&gt;&lt;span class="o"&gt;&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="c1"&gt;// Just a stub&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[{&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;emailId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;fromId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;user&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;toId&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;""&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;...&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}]&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;class&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Person&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;implements&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;private&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nl"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nl"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;

  &lt;span class="nf"&gt;constructor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;UUID&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;EmailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailService&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;emailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

  &lt;span class="k"&gt;async&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;sendEmail&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;User&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="kr"&gt;string&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
    &lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;emailService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;create&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;body&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;

    &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="s2"&gt;`Email has been succefully sent from &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;this&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt; to &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;${&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;to&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;`&lt;/span&gt;
  &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;

&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;p1&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;Person&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;John&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;inMemService&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;

&lt;span class="k"&gt;await&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;p1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;sendEmail&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;id&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;Mary&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;Hi! How is going?&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;h2&gt;
  
  
  Let's sum it up.
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;First, think from the use-case perspective: what functions do you need from the&lt;br&gt;
external service? Then, describe the protocol to be implemented by the external&lt;br&gt;
service. Finally, compose the port and the adapter.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;I hope this article helps you comprehend hexagonal architecture and build more&lt;br&gt;
modular, robust, and maintainable software. &lt;/p&gt;

&lt;p&gt;See you next time!&lt;/p&gt;

</description>
      <category>architecture</category>
      <category>typescript</category>
      <category>node</category>
      <category>cleancode</category>
    </item>
    <item>
      <title>How to Make Coding Fun in JavaScript (Almost Like in Clojure)</title>
      <dc:creator>Stanislav Somov</dc:creator>
      <pubDate>Tue, 23 Sep 2025 14:39:57 +0000</pubDate>
      <link>https://dev.to/stan_somov/how-to-make-coding-fun-in-javascript-almost-like-in-clojure-1lja</link>
      <guid>https://dev.to/stan_somov/how-to-make-coding-fun-in-javascript-almost-like-in-clojure-1lja</guid>
      <description>&lt;h2&gt;
  
  
  A REPL?! What is it?
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;REPL stands for Read-Eval-Print Loop, and in Clojure it’s the way to work with&lt;br&gt;
code. It’s interactive, fast, and honestly just fun. You write some code, run it&lt;br&gt;
immediately, and boom - you’ve got the result right there.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;The problem with the default NodeJS REPL is that it’s not very practical for&lt;br&gt;
everyday coding. Running it in a terminal isn’t convenient: you don’t see the&lt;br&gt;
full picture, your code isn’t linted/checked beforehand, and you’re constantly&lt;br&gt;
switching between the editor and the terminal, losing focus and context.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;So, in this post I’ll show you how to make JavaScript coding way more&lt;br&gt;
interactive and enjoyable - kinda like how people code in Clojure.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;For example, in JavaScript you might write:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kd"&gt;function&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;To test it, you’d usually add some tests, or do something like:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;36&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;6&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;));&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;Then run it with:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight shell"&gt;&lt;code&gt;node index.js
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;That’s a lot of steps for a single result.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;In Clojure, it’s much more direct:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight clojure"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;defn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;+&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;add&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;35&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;7&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;;; =&amp;gt; 42&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;The feedback loop is immediate. (Of course, we still need proper tests for&lt;br&gt;
real-world software, but for exploration and problem-solving, a REPL is very&lt;br&gt;
effective.)&lt;/p&gt;


&lt;h2&gt;
  
  
  The Recipe
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;So how do we bring that to JavaScript?&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;I wrote an extension for the &lt;a href="https://github.com/Olical/conjure" rel="noopener noreferrer"&gt;Conjure&lt;/a&gt; plugin&lt;br&gt;
in Neovim. Setup is simple - just follow the&lt;br&gt;
&lt;a href="https://github.com/Olical/conjure/wiki/Quick-start:-JavaScript-%28stdio%29" rel="noopener noreferrer"&gt;docs&lt;/a&gt;:&lt;/p&gt;

&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;Install &lt;a href="https://github.com/neovim/neovim/blob/master/INSTALL.md" rel="noopener noreferrer"&gt;Neovim&lt;/a&gt;
&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Install &lt;a href="https://github.com/Olical/conjure#installation" rel="noopener noreferrer"&gt;Conjure&lt;/a&gt;
&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Install &lt;a href="https://nodejs.org/en/download" rel="noopener noreferrer"&gt;NodeJS&lt;/a&gt;
&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Install &lt;a href="https://github.com/nvim-treesitter/nvim-treesitter" rel="noopener noreferrer"&gt;Treesitter&lt;/a&gt; and
run &lt;code&gt;:TSInstall javascript&lt;/code&gt; inside Neovim&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;Create a new ".js" file and open it in Neovim(for example: nvim repl-test.js
in your terminal). Conjure should attach automatically if everything is setup
correctly.
That’s it - you’re ready to start evaluating JavaScript straight from your editor.&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;

&lt;p&gt;Why bother? Because once you’ve got this REPL loop going, you make fewer bugs,&lt;br&gt;
you can actually feel the flow of your code, and you tweak things way faster.&lt;/p&gt;

&lt;p&gt;Example:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;mult&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;*&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;mult&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;4&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;  &lt;span class="c1"&gt;// (out) 12&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;mult&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;5&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;  &lt;span class="c1"&gt;// (out) 15&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;mult&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;10&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;8&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// (out) 80&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;Want to see the value of an expression quickly? Press &lt;code&gt;&amp;lt;localleader&amp;gt;ee&lt;/code&gt;&lt;br&gt;
(Conjure’s default). Need to explore an object? Just evaluate it:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kd"&gt;const&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;obj&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;c&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;3&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// eval this first&lt;/span&gt;
&lt;span class="nx"&gt;obj&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;c&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;                           &lt;span class="c1"&gt;// (out) 3&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;






&lt;h2&gt;
  
  
  Debugging on the Fly
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;Checking intermediate steps becomes simple:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;3&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;].&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;reduce&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;((&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; 
  &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;val&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]);&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;...&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]:&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;++&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;acc&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;};&lt;/span&gt; 
&lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{});&lt;/span&gt; 
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;You’ll instantly see each step in Conjure’s log buffer. No rerunning files, no&lt;br&gt;
juggling terminals. Just... flow.&lt;/p&gt;


&lt;h2&gt;
  
  
  A Quick Clojure Example
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;Clojure developers often define a function and immediately test it inside a&lt;br&gt;
&lt;code&gt;(comment ...)&lt;/code&gt; block:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight clojure"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;defn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name-extractor&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;comment&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; 
   &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;name-extractor&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:name&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="s"&gt;"Kisha"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;;; "Kisha"&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
   &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;name-extractor&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:age&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="mi"&gt;20&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;}))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;      &lt;/span&gt;&lt;span class="c1"&gt;;; nil&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;If we want to return &lt;code&gt;:noname&lt;/code&gt; when the field is missing, we just adjust the&lt;br&gt;
function:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight clojure"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;defn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name-extractor&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
   &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;get&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;m&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:name&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:noname&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;And if we want to handle empty strings as well:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight clojure"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="k"&gt;defn&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="n"&gt;name-extractor&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[{&lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:keys&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;[&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;]}]&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
  &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;or&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;not-empty&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="nb"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt; &lt;/span&gt;&lt;span class="no"&gt;:noname&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;&lt;span class="w"&gt;
&lt;/span&gt;&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;Each step is tried and refined in the REPL.&lt;/p&gt;




&lt;h2&gt;
  
  
  Doing the Same in JavaScript
&lt;/h2&gt;



&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="kd"&gt;function&lt;/span&gt; &lt;span class="nf"&gt;nameExtractor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt;
  &lt;span class="k"&gt;return&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;name&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;||&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;noname&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;;&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;nameExtractor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;John&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt; &lt;span class="c1"&gt;// 'John'&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;nameExtractor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;age&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;15&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;      &lt;span class="c1"&gt;// 'noname'&lt;/span&gt;
&lt;span class="nf"&gt;nameExtractor&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;name&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;""&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;});&lt;/span&gt;     &lt;span class="c1"&gt;// 'noname' &lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;Just like in Clojure, you can write small test cases inline and adapt the&lt;br&gt;
function step by step.&lt;/p&gt;


&lt;h2&gt;
  
  
  Exploring RXJS
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;RXJS can feel abstract at first, but with the REPL you can experiment&lt;br&gt;
interactively and see results as you go:&lt;br&gt;
&lt;/p&gt;

&lt;div class="highlight js-code-highlight"&gt;
&lt;pre class="highlight javascript"&gt;&lt;code&gt;&lt;span class="k"&gt;import&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;BehaviorSubject&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;rxjs&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;
&lt;span class="k"&gt;import&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;combineLatestWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;tap&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;from&lt;/span&gt; &lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;rxjs/operators&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;

&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;o1&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;BehaviorSubject&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;1&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;
&lt;span class="kd"&gt;let&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;o2&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&lt;/span&gt; &lt;span class="k"&gt;new&lt;/span&gt; &lt;span class="nc"&gt;BehaviorSubject&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;6&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;

&lt;span class="nx"&gt;o1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;pipe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;combineLatestWith&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;o2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;tap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;combined:&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;)),&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;map&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(([{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;},&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;{&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;}])&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;a&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;+&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;),&lt;/span&gt;
  &lt;span class="nf"&gt;tap&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt; &lt;span class="o"&gt;=&amp;gt;&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;console&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;log&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;(&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="s2"&gt;sum:&lt;/span&gt;&lt;span class="dl"&gt;"&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;,&lt;/span&gt; &lt;span class="nx"&gt;x&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;))&lt;/span&gt;
&lt;span class="p"&gt;).&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;subscribe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;

&lt;span class="nx"&gt;o1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;a&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;2&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;
&lt;span class="nx"&gt;o2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;next&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;({&lt;/span&gt; &lt;span class="na"&gt;b&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;:&lt;/span&gt; &lt;span class="mi"&gt;8&lt;/span&gt; &lt;span class="p"&gt;})&lt;/span&gt;

&lt;span class="nx"&gt;o1&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;unsubscribe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;span class="nx"&gt;o2&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;.&lt;/span&gt;&lt;span class="nf"&gt;unsubscribe&lt;/span&gt;&lt;span class="p"&gt;()&lt;/span&gt;
&lt;/code&gt;&lt;/pre&gt;

&lt;/div&gt;



&lt;p&gt;You can adjust values, rerun them, and instantly observe how the transformations&lt;br&gt;
behave.&lt;/p&gt;




&lt;h2&gt;
  
  
  Useful Keybindings
&lt;/h2&gt;

&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;
&lt;code&gt;&amp;lt;localleader&amp;gt;ef&lt;/code&gt; - evaluate the whole file&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;
&lt;code&gt;&amp;lt;localleader&amp;gt;ts&lt;/code&gt; - toggle &lt;em&gt;Stray Out Mode&lt;/em&gt; (to see delayed evaluations like
&lt;code&gt;setTimeout&lt;/code&gt;)&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;
&lt;code&gt;&amp;lt;localleader&amp;gt;cr&lt;/code&gt; - restart the REPL (clears all previous evaluations)&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;
&lt;code&gt;&amp;lt;localleader&amp;gt;E&lt;/code&gt;  - evaluate a selected block of text in visual mode (great for
JSDoc examples)&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;




&lt;h2&gt;
  
  
  NodeJS Quirks (Handled by Conjure)
&lt;/h2&gt;

&lt;ul&gt;
&lt;li&gt;Arrow functions can’t be redefined in the NodeJS REPL, but Conjure rewrites
them as regular functions.&lt;/li&gt;
&lt;li&gt;
&lt;code&gt;import&lt;/code&gt; isn’t supported in the NodeJS REPL, but Conjure translates it into
&lt;code&gt;require&lt;/code&gt;.&lt;/li&gt;
&lt;/ul&gt;




&lt;h2&gt;
  
  
  Wrapping Up
&lt;/h2&gt;

&lt;p&gt;These tricks can make your workflow in JavaScript faster, more interactive, and&lt;br&gt;
closer to the Clojure REPL style. A shorter feedback loop not only makes coding&lt;br&gt;
more enjoyable, but also helps you write cleaner, more reliable code.&lt;/p&gt;

</description>
      <category>javascript</category>
      <category>tooling</category>
      <category>node</category>
      <category>productivity</category>
    </item>
  </channel>
</rss>
