Geçen ay küçük bir çeviri işi aldım, üç sayfalıktı. Teslim etmeden önce sordum: "Bu işin iyi olduğunu nereden anlayacağız?" Cevap şuydu: "Profesyonelce olsun, gerisi önemli değil."
Üç gün çalıştım, teslim ettim. Gelen cevap tek satırdı: "Beklediğim gibi olmamış." Neyin beklediği gibi olmadığını sorduğumda net bir şey çıkmadı. Sonunda iş iptal oldu. Ben üç günümü kaybettim, karşı taraf da yeni birini arama süresini. Kimse kötü niyetli değildi; sadece işin başında "iyi"nin ne demek olduğunu hiç konuşmamıştık.
Bir süredir bunun sadece benim başıma gelmediğini sanmıyorum. Sorun genelde işin kalitesi değil, ölçütün iş bitmeden önce yazılmamış olması.
Geçenlerde bir arkadaşım Base ağında Verdikta diye bir protokolden bahsetti. İlk duyduğumda "yine bir kripto projesi" dedim, ama işin mantığı beni durdurdu.
Verdikta'da olan şu: işi veren kişi parayı baştan bir akıllı sözleşmeye kilitliyor. Yani para ortada duruyor, iş bitmeden kimseye geçmiyor. Yanına bir de değerlendirme listesi ekliyor: bu işte neyin zorunlu olduğu, neyin sadece puan getirdiği ve kaç puanın "yeterli" sayıldığı. Liste işe başlamadan IPFS'te yayınlanıyor. Ardından Base zincirine yazılıyor, yani sonradan değiştirilemiyor, geri alınamıyor.
Sonra bağımsız yapay zekâ düğümlerinden oluşan bir jüri bu listeye göre değerlendiriyor. Önemli olan kısım şu: sadece "geçti" ya da "kaldı" demiyorlar, her maddeye ayrı puan veriyorlar ve bu puanlar herkesin görebileceği şekilde açık. Yani işi yapan kişi nerede kaç puan kaybettiğini görebiliyor.
Bir de şu var: eşiği ilk geçen teslimat bütün parayı alıyor. Son güne kadar bekleyip "en güzelini" seçme durumu yok. Platform herhangi bir komisyon almıyor; işi teslim eden kişi yalnızca jürinin çalışması için yaklaşık 0,00024 ETH kadar bir ön tutar yatırıyor, kullanılmayan kısmı iade ediliyor. Kimse eşiği geçemezse para işi verene dönüyor.
Bunları yazarken abartmak istemiyorum. Makine hâlâ makine: zevk, ton, "bu metin kulağa hoş geliyor mu" gibi ölçütü olmayan işlerde bir insan kadar isabetli olmayabilir. Edebi çeviri, pazarlama metni, arayüz yazısı gibi işler bence hâlâ insan işi. Zincire kazınmış olsa bile kötü yazılmış bir liste kötü liste kalır; o zaman iyi iş de duvara çarpıyor. Bence bu sistem, ürün ve ölçütler net ve ölçülebilir olduğunda en iyi sonuç veriyor.
Benim için değişen şey şu: artık iş almadan önce "ne hayal ediyorsunuz" değil, "bunu neye göre ölçeceğiz" diye soruyorum. Soruyu baştan sormak, sonunda tartışmaktan çok daha ucuz.
Detay merak edenler için: https://bounties.verdikta.org
Siz de benzer bir durum yaşadıysanız, nasıl çözdüğünüzü yazar mısınız? Ben hâlâ işin başında ölçüt koymanın en pratik yolunu arıyorum.
Top comments (0)