Khi mới học phân tích kỹ thuật, rất nhiều người kỳ vọng nó hoạt động giống như một công cụ dự đoán.
Nhìn biểu đồ, xác định mô hình, vào lệnh — và thị trường “nên” đi đúng như vậy.
Khi điều đó không xảy ra, cảm giác thất vọng xuất hiện rất nhanh. Và rồi, phân tích kỹ thuật bị gắn mác là không hiệu quả.
Nhưng vấn đề thường không nằm ở công cụ, mà nằm ở kỳ vọng đặt sai vai trò của nó.
Phân tích kỹ thuật là một khung ra quyết định, không phải lời tiên tri
Thị trường tài chính là một hệ thống phức tạp, nơi giá cả chịu tác động đồng thời từ thông tin, tâm lý, dòng tiền, vĩ mô và cả yếu tố ngẫu nhiên.
Phân tích kỹ thuật không cố gắng mô hình hóa toàn bộ những yếu tố đó.
Thay vào đó, nó cung cấp một khung ra quyết định trong điều kiện không chắc chắn.
Một thiết lập kỹ thuật tốt thường giúp bạn trả lời những câu hỏi rất thực tế:
- Kịch bản này sai khi nào?
- Tôi đang chấp nhận rủi ro bao nhiêu nếu mình sai?
- Trong điều kiện nào thì tốt hơn hết là không làm gì? Đây là tư duy quản trị rủi ro, không phải tư duy dự đoán.
Phần lớn thất bại đến từ việc kỳ vọng mọi lệnh đều đúng
Nhiều người gặp khó khăn với phân tích kỹ thuật không phải vì thiếu chỉ báo hay mô hình, mà vì họ kỳ vọng mỗi lệnh đều phải thắng.
Kỳ vọng đó dẫn đến những hành vi quen thuộc:
- Không chấp nhận cắt lỗ nhỏ
- Dời điểm dừng lỗ vì hy vọng
- Giao dịch quá nhiều để “sửa sai”
Khi mỗi lệnh đều được kỳ vọng là đúng, chỉ một kết quả sai cũng đủ tạo cảm giác hệ thống không hiệu quả — dù thực tế, hệ thống vẫn đang vận hành đúng như thiết kế.
Một hệ thống tốt được phép sai, miễn là sai trong tầm kiểm soát.
Giá trị lớn nhất của phân tích kỹ thuật là xác định ranh giới
Một trong những điểm mạnh nhất nhưng hay bị bỏ qua của phân tích kỹ thuật là khả năng xác định ranh giới.
Ví dụ:
- Một vùng hỗ trợ cho biết nơi lực mua từng xuất hiện
- Một cấu trúc xu hướng cho biết hành vi giá “bình thường”
- Một điểm phá vỡ cho biết khi nào giả định ban đầu không còn đúng
Những ranh giới này cho phép bạn nói rõ:
“Nếu giá đi đến đây, tôi biết mình sai và tôi dừng lại.”
Sự rõ ràng này quan trọng hơn rất nhiều so với việc đoán giá sẽ đi đâu tiếp theo.
Càng nhiều chỉ báo, quyết định càng khó
Hầu như ai cũng từng trải qua giai đoạn biểu đồ đầy chỉ báo: RSI, MACD, đường trung bình, dải Bollinger… Mỗi công cụ cho một tín hiệu khác nhau, và kết quả là sự do dự.
Theo thời gian, nhiều người quay lại với những yếu tố rất cơ bản:
- Cấu trúc giá
- Xu hướng chính
- Các vùng giá quan trọng
Không phải vì công cụ nâng cao không có giá trị, mà vì hệ thống càng đơn giản thì càng dễ tuân thủ. Và trong giao dịch, khả năng tuân thủ quan trọng hơn độ phức tạp của hệ thống.
Biểu đồ là khách quan, người đọc biểu đồ thì không
Hai người nhìn cùng một biểu đồ có thể đưa ra hai quyết định hoàn toàn khác nhau. Nguyên nhân thường đến từ:
- Khung thời gian khác nhau
- Mức chịu rủi ro khác nhau
- Kỳ vọng lợi nhuận khác nhau
Vì vậy, phân tích kỹ thuật không thể tách rời khỏi việc hiểu chính mình. Một thiết lập phù hợp với người giao dịch trung hạn có thể gây căng thẳng cho người giao dịch ngắn hạn.
Biểu đồ không sai. Sự không phù hợp mới là vấn đề.
Phân tích kỹ thuật trước hết là để tồn tại
Nếu phải chọn một mục tiêu cốt lõi cho phân tích kỹ thuật, đó không phải là tối đa hóa lợi nhuận, mà là tránh những sai lầm mang tính hủy diệt.
Nó giúp bạn:
- Tránh những giao dịch có tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận kém
- Thoát lệnh khi giả định không còn hiệu lực
- Giữ được vốn và tâm lý để tiếp tục học
Lợi nhuận, nếu có, là hệ quả của việc tồn tại đủ lâu và hành động nhất quán.
Kết luận
Phân tích kỹ thuật không mang lại sự chắc chắn.
Nó mang lại cấu trúc.
Nó không loại bỏ rủi ro.
Nó giúp bạn nhìn rõ rủi ro đang ở đâu.
Khi được sử dụng đúng vai trò, phân tích kỹ thuật không giúp bạn thông minh hơn thị trường, nhưng giúp bạn ngừng chống lại thị trường.
Nếu bạn muốn hiểu phân tích kỹ thuật chứng khoán một cách nền tảng và dễ tiếp cận, bạn có thể đọc bài viết chi tiết tại:
https://vithongthai.com/phan-tich-ky-thuat-chung-khoan/
Ngoài ra, các nội dung khác về tài chính cá nhân và đầu tư cho người mới được tổng hợp tại trang chủ:
https://vithongthai.com/
Top comments (0)