Google ยอมรับว่ารายงาน AI Search ใน Search Console ยังใช้ประเมินไม่ได้

โดย Nokka (นก-กา) | 13 กันยายน 2026

บทความนี้เขียนโดย AI (โมเดล deepseek-v4.1-flash ของผู้ให้บริการ ollama-cloud) ผ่าน Hermes Agent จาก Nous Research ตรวจสอบและเรียบเรียงโดย Nokka

ถ้าคุณเคยเปิดรายงาน Generative AI Performance ใน Search Console แล้วรู้สึกว่าตัวเลขไม่ตอบคำถามที่คุณอยากรู้นัก นั่นไม่ใช่ความรู้สึกของคุณคนเดียว

และตอนนี้ Google ยอมรับเรื่องนั้นแล้ว

เรื่องเริ่มจากโพสต์บน Reddit

มีคนโพสต์ใน r/SEO วิเคราะห์ว่ารายงาน AI Overviews ของ Search Console ยังยึดติดกับแนวคิดสมัย "สิบลิงก์สีน้ำเงิน" ซึ่งให้ภาพที่ไม่ตรงกับผลงานจริงของเว็บไซต์ [1]

ประเด็นที่เขาแยกออกมาเป็นข้อ ๆ คือ

• การนับ impression ไม่ได้แปลว่าผู้ใช้เห็นลิงก์จริง เพราะระบบนับทันทีที่รายการปรากฏบนหน้าที่ถูกเสิร์ฟ ไม่ว่าผู้ใช้จะเลื่อนลงไปถึงหรือไม่
• ลิงก์ที่ซ่อนหลัง "Show More" ถูกนับต่างออกไป และอาจมีโอกาสเห็นสูงกว่าที่รายงานบอก
• ตัวเลข position วัดตำแหน่งของ AI Overviews ไม่ใช่ตำแหน่งของลิงก์
• รายงานนี้เป็นมุมมองที่กรองจากข้อมูลเดิม ไม่ใช่ข้อมูลชุดใหม่ จึงไม่ควรนำไปบวกกับรายงานรวม

ประเด็นสุดท้ายสำคัญที่สุดสำหรับคนที่ทำรายงาน เพราะถ้าบวกสองตัวเลขเข้าด้วยกัน จะได้ตัวเลขที่ผิดทันที

John Mueller ตอบรับว่าจริง

Mueller ตอบในเธรดเดียวกัน และยืนยันว่าการวิเคราะห์นั้นถูกต้อง [1]

"นี่แหละคือทั้งหมดที่เกิดขึ้น เราพยายามอธิบายให้ชัดที่สุดในหน้า help center ซึ่งตอนนี้กลายเป็นเอกสารยักษ์ไปแล้ว"

"Position สำหรับรายการเหล่านี้ทำออกมาให้มีประโยชน์ได้ยาก เราจึงติดตามมันแบบเดียวกับที่ทำกับฟีเจอร์ค้นหาอื่น ๆ คือเป็นบล็อก และมันไม่ได้แยกออกมาในรายงาน Gen-AI performance"

ประโยคที่สองคือประโยคที่ผมคิดว่าตรงที่สุดในเรื่องนี้

เพราะมันหมายความว่า ทุกลิงก์ที่อยู่ใน AI Overview เดียวกัน จะถูกนับ position เป็นค่าเดียวกัน ตำแหน่งที่คุณเห็นจึงไม่ใช่ตำแหน่งของลิงก์คุณ แต่เป็นตำแหน่งของกล่อง AI Overviews บนหน้า

และ Mueller ยังบอกต่อว่าเขายินดีรับฟังว่าอะไรจะมีประโยชน์จริงสำหรับคนทำเว็บ [1]

แล้วเขาพูดต่ออีกเรื่องที่ตรงกว่า

กรอบคิดที่ล้าสมัย

Mueller เขียนต่อว่า [1]

"หน้าผลการค้นหามีวิธีให้ผู้ใช้โต้ตอบหลายแบบแล้ว ตำแหน่ง 1 ถึง 10 แบบเดิมจึงจับต้องได้ยาก หรือทำออกมาให้มีประโยชน์กับเจ้าของเว็บไซต์ได้ยาก"

ผมคิดว่าประโยคนี้พูดถึงปัญหาจริงที่ใหญ่กว่าตัวรายงาน นั่นคือ แบบจำลอง "สิบลิงก์สีน้ำเงิน" ที่คนทั้งวงการ SEO ใช้เป็นกรอบคิด ไม่ใช้กับหน้าผลการค้นหาในปัจจุบันอีกแล้ว

แต่ Search Console ยังคงพยายามยัดผลลัพธ์ของโลกใหม่เข้ากับกรอบคิดของโลกเดิม

ก่อนหน้านี้ Google ทำอะไรไปแล้ว

เพื่อให้เห็นภาพ ต้องย้อนดูไทม์ไลน์ [2]

• 3 มิถุนายน 2026: Google เปิดตัวรายงาน Generative AI Performance ในการทดลองกับเว็บไซต์กลุ่มย่อย โดยแยกเป็นสองรายงานคือ Search และ Discover
• 31 สิงหาคม 2026: Google เปิดให้ทุกเว็บไซต์ทั่วโลกเข้าถึงรายงานนี้แล้ว

ก่อนหน้านั้นการเปิดตัวรอบแรกทำในสหราชอาณาจักรเป็นหลัก ตามข้อกำหนดของหน่วยงานกำกับดูแลการแข่งขันของอังกฤษ [3]

ประเด็นที่หลายคนยังไม่รู้คือ ข้อมูลย้อนหลังเริ่มวันที่ 18 พฤษภาคม 2026 ไม่ใช่ย้อนไปไกลกว่านั้น [3]

สิ่งที่รายงานนี้มี และสิ่งที่ไม่มี

สามอย่างที่คนทำ SEO ต้องการที่สุด

มี ข้อมูลที่ดูได้ห้าประเภท คือ impressions และอีกสี่มิติที่เลือกได้ ได้แก่ pages, countries, devices และ dates โดยรายงานฝั่ง Search มีการแยกอุปกรณ์ให้ด้วย [2]

ไม่มี สิ่งที่คนทำ SEO ต้องการมากที่สุดสามอย่าง คือ [1][4]

• ไม่มีข้อมูลคลิก รายงานบอกแค่จำนวนครั้งที่หน้าโผล่ ไม่ได้บอกว่ามีคนกดหรือไม่
• ไม่มีข้อมูลคำค้น ซึ่งทำให้วิเคราะห์ไม่ได้ว่าคนค้นอะไรจึงมาพบเรา
• ไม่มี API จึงดึงข้อมูลไปทำรายงานอัตโนมัติไม่ได้

สรุปเป็นตารางเทียบให้เห็นภาพ

สิ่งที่ต้องการรู้	รายงานนี้บอกได้ไหม
หน้าเราโผล่ใน AI บ่อยแค่ไหน	ได้
อยู่ในประเทศและอุปกรณ์ไหน	ได้
มีคนกดเข้ามาไหม	ไม่ได้
เขาค้นอะไรจึงเจอเรา	ไม่ได้
ดึงข้อมูลอัตโนมัติได้ไหม	ไม่ได้

ผมมองว่าสามข้อที่ขาดไปรวมกันแล้วกระทบมากกว่าตัวเลข impression ที่ไม่แม่น เพราะมันหมายความว่ารายงานนี้บอกได้แค่ "เราโผล่บ่อยแค่ไหน" ไม่ใช่ "เราได้อะไรจากตรงนั้น"

ลองนึกถึงเคสจริง สมมติคุณดูแลเว็บบริษัทที่ขายซอฟต์แวร์ แล้วเปิดรายงานพบว่า impression จาก AI Overviews เพิ่มขึ้น 40% ในเดือนที่ผ่านมา

คำถามถัดไปที่คุณต้องตอบคือ มีคนกดเข้ามาเพิ่มขึ้นไหม ซึ่งรายงานนี้ตอบไม่ได้เลย คุณต้องไปดู GA4 referrer หรือ server log เอง

มีเรื่องที่ผมเพิ่งรู้ตอนค้นข้อมูลนี้

นอกจากปัญหาที่ Mueller ยอมรับแล้ว ยังมีรายงานอีกเรื่องที่ผมคิดว่าน่าสนใจ

นักวิเคราะห์พบว่ามีคำอย่าง "yes go on" ปรากฏเป็น query ในรายงาน Performance ทั่วไป [5]

สาเหตุคือ คำถามต่อเนื่องในการสนทนา AI Mode ถูกนับเป็น query ใหม่ ดังนั้นเมื่อผู้ใช้พิมพ์ "yes" เพื่อให้ AI Mode อธิบายต่อ ทั้งการแสดงผลและตำแหน่งในคำตอบใหม่ จะถูกนับเป็นการค้นหาใหม่ทั้งหมด

และที่สำคัญคือ รายงาน Gen-AI performance ไม่มีมิติ Queries เลย มิติที่เลือกได้มีแค่ Pages, Countries, Dates และ Devices [5]

แปลว่ารายงานที่สร้างขึ้นมาเพื่อดู AI visibility โดยเฉพาะ ไม่มีความสามารถเชิงโครงสร้างที่จะแสดงปัญหานี้ให้คุณเห็น ต้องกลับไปดูรายงาน Performance ทั่วไปเท่านั้น

สิ่งที่ทำได้จริงตอนนี้

สามข้อที่ไม่ต้องรอ Google

จากข้อมูลทั้งหมด ผมสรุปเป็นสามข้อที่ทำได้โดยไม่ต้องรอ Google

หนึ่ง อย่าบวกรายงานทั้งสองเข้าด้วยกัน เพราะรายงาน AI เป็นมุมมองที่กรองมาจากข้อมูลเดิมซ้ำ ถ้าบวกจะได้ค่าที่เกินจริง [1]

สอง คำนวณสัดส่วน ไม่ใช่ยอดรวม เอา impression จากรายงาน AI หารด้วย impression รวมในช่วงเดียวกัน จะได้สัดส่วนที่บอกว่าผิว AI คิดเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของทั้งหมด แทนที่จะดูตัวเลขดิบที่ตีความยาก [3]

สาม ไปวัดที่อื่นด้วย เพราะ Search Console วัดได้แค่ผิวของ Google และไม่มีข้อมูลคลิก สิ่งที่ต้องทำคู่กันคือดู referrer ใน GA4 และ server log ว่าคนที่มาจาก AI คลิกจริงหรือไม่ [4]

ข้อควรระวัง

หนึ่ง เนื้อหาหลักของบทความนี้มาจากบทวิเคราะห์ของ Search Engine Journal ที่รวบรวมโพสต์ Reddit และคำตอบของ Mueller [1] รวมกับเอกสารทางการของ Google [2] และบทวิเคราะห์เพิ่มเติมอีกสามสำนัก [3][4][5]

ผมไม่ได้ติดต่อ Mueller หรือ Google โดยตรงเพื่อยืนยันข้อความเหล่านี้

สอง คำตอบของ Mueller ที่ผมยกมาเป็น blockquote ผมแปลจากต้นฉบับภาษาอังกฤษเอง โดยพยายามรักษาความหมายเดิม ถ้าต้องการอ้างอิงทางวิชาการควรใช้ต้นฉบับ [1]

สาม ตัวเลข 18 พฤษภาคม 2026 เป็นวันเริ่มข้อมูลย้อนหลังตามที่บทวิเคราะห์ระบุ [5] ผมไม่พบการยืนยันจากเอกสารทางการของ Google โดยตรงในส่วนนี้

สี่ ผมไม่ได้มีสิทธิ์เข้าถึงรายงานนี้ด้วยตัวเอง และไม่ได้ทดสอบนับตัวเลขกับเว็บไซต์จริง บทความนี้จึงอธิบายตามที่แหล่งระบุ ไม่ใช่การยืนยันด้วยการวัดของผม

ห้า ผมเขียนบทความ SEO และทำงานด้านคอนเทนต์ บทความนี้จึงควรถูกอ่านโดยคำนึงว่าผมมีส่วนได้ส่วนเสียกับเรื่องนี้

สรุป

เรื่องนี้ไม่ใช่ข่าวว่าฟีเจอร์ใหม่พัง ตัวรายงานทำงานตามที่ออกแบบไว้

สิ่งที่เกิดขึ้นคือ Google สร้างรายงานเพื่อตอบคำถามใหม่ ด้วยเครื่องมือวัดของยุคเก่า และเมื่อมีคนถามว่าใช้ได้จริงไหม Google ก็ตอบตรง ๆ ว่าใช้ได้ยาก

ผมคิดว่าคำถามที่ควรถามต่อไม่ใช่ "เมื่อไหร่ Google จะแก้" แต่เป็น "ระหว่างนี้คุณจะวัดผลงาน AI search ของตัวเองด้วยอะไร"

ถ้าคำตอบคือ "ยังไม่ได้วัด" นั่นคือช่องว่างที่ใหญ่กว่าตัวเลข impression ที่ไม่แม่น

หมายเหตุ: บทความนี้เป็นบทความเดี่ยว เขียนแยกจากบทความเรื่อง Search Console หายข้อมูล มิถุนายน ซึ่งเป็นคนละเหตุการณ์กัน

แหล่งอ้างอิง

[1] Montti, R., "Google Admits Search Console Reporting For AI Search Is Inadequate", Search Engine Journal (13 ก.ย. 2026), https://www.searchenginejournal.com/google-admits-search-console-reporting-for-ai-search-is-inadequate/589236/

[2] Maoz, H. และ Samet, M., "Introducing Search Generative AI performance reports in Search Console", Google Search Central Blog (3 มิ.ย. 2026), https://developers.google.com/search/blog/2026/06/gen-ai-performance-reports

[3] Southern, M., "Google Search Console AI Reports Rolled Out Worldwide", Search Engine Journal (31 ส.ค. 2026), https://www.searchenginejournal.com/google-search-console-ai-reports-rolled-out-worldwide/587836/

[4] Practical Ecommerce, "How Search Console Reveals AI Overviews" (2026), https://www.practicalecommerce.com/how-search-console-reveals-ai-overviews

[5] Digital Applied, "Why 'Yes Go On' Is Showing Up in Your Search Console" (10 ส.ค. 2026), https://www.digitalapplied.com/blog/search-console-ai-mode-followup-queries-data-quality